Sayın abonemiz,
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 17. ve 18. maddeleri ile Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik hükümleri gereğince; karayolu kenarında yapılacak yapılar için inşaata başlanmadan önce Geçiş Yolu Ön İzin Belgesi alınması zorunludur.
Yürürlükteki mevzuata göre bu ön izin alınmadan yapı ruhsatı düzenlenemez. İnşaat bittikten sonra ise bu ön izin, Geçiş Yolu İzin Belgesi'ne dönüştürülür ve yapı kullanma izni (iskan) aşamasında bu şart aranır. Bu belgenin inşaat yapımından ve iskan belgesi düzenlenmeden önce (2012 yılındaki ilk ruhsat aşamasında) ilgili kurumlarca istenmiş olması gerekirdi. 2012'de bu belgenin dosyada yer almamış olması ve arşivlerde bulunmaması, o dönemdeki ruhsat süreçlerinde yaşanan idari bir eksiklik veya denetimsizlik olduğunu gösterir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 5. maddesi gereğince, karayolu kenarında açılacak işyerleri için karayolu trafik güvenliğinin sağlanmış olması şarttır. Hem Karayolları Bölge Müdürlüğü’nde hem de belediye kayıtlarında Geçiş Yolu İzin Belgesi’nin hiç bulunmaması, işyerinin karayoluna yaptığı bağlantının yasal ve teknik onayının olmadığını gösterir. Bu belge olmadan, trafik güvenliği teyit edilemeyeceği için usulüne uygun bir İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı verilemez (verilmiş olan ruhsatlar ise hukuken yok sayılarak görevlilerin sorumluluğunu gerektirir).
Eğer işletme halihazırda faaliyet gösteriyorsa ve bu eksiklik sonradan fark edildiyse, durumun yasal hale getirilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
İşletmeci veya mülk sahibi, belediyeye veya doğrudan Karayolları Bölge Müdürlüğü'ne başvurarak Geçiş Yolu İzin Belgesi için müracaat etmelidir.
KGM Uygun Görüşü: Belediye sınırları içinde kalan yerler için, belediye aracılığıyla Karayolları Bölge Müdürlüğü'nden uygun görüş alınması zorunludur.
Fiziki Uygunluk: Karayolları ekipleri yapının ve giriş-çıkışların trafik güvenliğine uygun olup olmadığını denetler. Eğer fiziki şartlar yönetmeliğe uygunsa, geriye dönük olarak bu izin belgesi düzenlenebilir ve mevcut ruhsat yasal güvenceye kavuşturulabilir. Fiziksel olarak uygun değilse, giriş-çıkışların düzeltilmesi istenebilir.
Bu durumda yapılması gereken işlemler, mülk sahibi veya işletmeci, ilgili Karayolları Bölge Müdürlüğü’ne dilekçeyle başvurarak Geçiş Yolu İzin Belgesi için müracaat etmelidir.
Başvuru dosyasında genellikle tapu, kadastro onaylı koordinatlı aplikasyon krokisi, imar durum belgesi ve işletmenin giriş-çıkışlarını gösteren teknik bir vaziyet planı yer almalıdır.
İşletmenin karayoluna olan bağlantısının (giriş ve çıkışların) mevcut durumunu gösteren, yetkili bir teknik eleman (mimar/mühendis) tarafından hazırlanmış güncel bir vaziyet planı dosyaya eklenmelidir.
Bu durumda, Karayolları teknik ekipleri tesisi yerinde inceleyecektir. Bu incelemede, işyerinin karayolu trafik güvenliğini tehlikeye atıp atmadığı, görüş mesafesinin yeterli olup olmadığı ve geçiş yolunun standartlara uygunluğu değerlendirilir.
Şayet mevcut giriş-çıkışlar teknik olarak kabul edilebilir düzeydeyse, Karayolları gerekli incelemenin ardından Geçiş Yolu İzin Belgesi'ni düzenler.
Eğer yol standartlara uymuyorsa, Karayolları işletmeciden bazı fiziki düzenlemeler (örneğin giriş-çıkışların daraltılması, yön levhaları veya cep düzenlemesi gibi) yapılması istenebilir. Bu durumda eksiklikler giderildikten sonra belge verilir.
Karayolları'ndan alınan yeni izin belgesinin bir örneği, belediyenin İmar ve Ruhsat Müdürlüğü'ne sunulmalıdır. Böylece hem belediye arşivindeki eksiklik giderilmiş olur hem de mevcut İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı yasal bir dayanak kazanarak olası bir iptal veya durdurma riskine karşı korunmuş olacağı görüşündeyiz.